Ở cữ sau sinh là một trong những vấn đề nhận được khá nhiều ý kiến trái chiều. Vậy thực hư vấn đề này như thế nào? Mẹ bầu cần ở cữ bao lâu để sức khỏe hồi phục lại như ban đầu? Bài viết dưới đây sẽ giúp mẹ hiểu rõ hơn về vấn đề này.

Phụ nữ có nên ở cữ sau sinh?

Ở cữ là thuật ngữ quen thuộc với mọi mẹ bầu, đây là giai đoạn sản phụ nghỉ ngơi sau sinh. Nếu mẹ đang băn khoăn không biết sau sinh có nên ở cữ hay không thì câu trả lời là có. Giải thích cho điều này, các bác sĩ sản khoa tại Bệnh viện ĐKQT Thu Cúc cho biết: Sau khi chuyển dạ, mẹ bầu sẽ bị mất rất nhiều sức, thậm chí trong một vài trường hợp mẹ có thể gặp phải rủi ro thai kỳ nguy hiểm nên cần có thời gian để phục hồi sau tổn thương.

Thời gian ở cữ sau sinh còn giúp cho sức khỏe của con ổn định hơn, đây cũng là lúc để mẹ học cách làm quen với sự xuất hiện của con, tập cho con bú một cách thuần thục. Hơn nữa, theo các chuyên gia sản phụ khoa, việc sản phụ không kiêng cữ có thể là nguyên nhân dẫn đến các bệnh hậu sản sau sinh như đau nhức xương khớp, băng huyết, rách vết mổ,… Do vậy, việc kiêng cữ sau sinh đúng cách và khoa học là việc làm vô cùng cần thiết với các mẹ bầu sau sinh.

Ở cữ sau sinh khoa học sẽ giúp mẹ bầu mau chóng hồi phục sức khỏe
Ở cữ sau sinh khoa học sẽ giúp mẹ bầu mau chóng hồi phục sức khỏe

Thời gian ở cữ sau sinh cho các mẹ bầu là bao lâu?

Theo quan niệm của người xưa, mẹ bầu sau sinh cần ở cữ đủ 100 ngày ( 3 tháng 10 ngày) với những quy định nghiêm ngặt như phải ở trong phòng kín, không tắm rửa, không nói chuyện với người lạ… Tuy nhiên những quan niệm kiêng cữ này không hoàn toàn là đúng. Lý do là bởi có những quan niệm phản khoa học có thể ảnh hưởng xấu đến sức khỏe của cả hai mẹ con. Theo các bác sĩ sản khoa thì mẹ bầu ở cữ sau sinh trong vòng 1 tháng là tốt nhất.

Bên cạnh đó, các quan niệm kiêng cữ cũng được thay đổi, mục đích là để cải thiện tình trạng sức khỏe của mẹ bầu sau sinh một cách tối đa. Các mẹ có thể nhanh chóng trở lại với cuộc sống sinh hoạt bình thường, giữ vệ sinh sạch sẽ và xây dựng một chế độ ăn uống khoa học, đầy đủ.

Hướng dẫn mẹ cách ở cữ sau sinh chuẩn khoa học

Những “nguyên tắc vàng” trong việc kiêng cữ chuẩn theo khoa học dưới đây sẽ giúp mẹ nhanh chóng hồi phục:

Ăn uống đầy đủ dưỡng chất

Trong thời gian ở cữ mẹ cần ăn uống đa dạng để có đủ sữa cho con bú, mẹ cần đặc biệt bổ sung protein và canxi. Mẹ không cần ăn quá nhiều mà cần phải chú ý ăn đủ chất, đủ lượng, ăn khoa học kết hợp nhiều thực phẩm.

Thực đơn của mẹ cần phải cân đối các nhóm chất quan trọng như protein, chất béo, tinh bột, chất xơ và các nguyên tố vi lượng. Mẹ cũng cần chú ý nên chọn những thực phẩm dễ tiêu, sử dụng đồ ăn khi còn nóng ấm, uống nhiều nước để đảm bảo quá trình tuần hoàn của cơ thể.  Bên cạnh đó, trong thời gian đầu ở cữ mẹ nên kiêng một số loại thức ăn dưới đây:

  • Thực phẩm cay nóng, nhiều gia vị, có mùi (bạc hà, cá tanh, rau mùi …): Làm ảnh hưởng đến mùi vị sữa mẹ.
  • Thực phẩm có cafein: Có thể làm cho trẻ bị kích thích, mất ngủ.
  • Thức ăn nhiều dầu mỡ: Khó tiêu hóa, chứa chất béo không tốt.
  • Bơ: Làm dạ dày của trẻ bị khó chịu, khó tiêu hóa.
  • Thực phẩm chua, lạnh: Gây lạnh đường huyết
  • Cải đắng, cải bẹ xanh: Gây ra chứng són tiểu sau sinh.
  • Đồ ăn sống, mặn, lên men: Ngăn ngừa nhiễm khuẩn, ký sinh trùng gây bệnh.
  • Rau muống, gạo nếp, thịt bò, lòng trắng trứng: Gây mủ, sẹo lồi cho mẹ sinh mổ.
Một chế độ ăn uống khoa học trong thời gian ở cữ sau sinh sẽ rất cần thiết với mẹ bầu
Một chế độ ăn uống khoa học trong thời gian ở cữ sau sinh sẽ rất cần thiết với mẹ bầu

Vệ sinh cá nhân sạch sẽ

Sau sinh mẹ nên hạn chế tiếp xúc với nước khoảng 2-3 ngày. Đến ngày thứ 4 mẹ đã có thể gội đầu, tắm toàn thân bằng nước ấm để loại bỏ bụi bẩn, vi khuẩn, tránh tình trạng viêm nhiễm da sau sinh. Tuy nhiên mẹ cũng nên chú ý không nên tắm gội quá lâu và sau khi tắm cần lau khô toàn thân, mặc quần áo, đi tất để giữ ấm cơ thể.

Nghỉ ngơi khoa học

Trong thời gian ở cữ mẹ không nên ra ngoài, chỉ nên ở trong phòng, tuy nhiên vẫn cần phải đảm bảo phòng cho mẹ ở luôn thông thoáng, sạch sẽ. Bên cạnh đó, mẹ cũng không nên ngồi một chỗ hay nằm quá nhiều, hãy đi lại, vận động nhẹ nhàng. Tuyệt đối mẹ không được làm việc nặng, tập để dục quá sức hay di chuyển quá nhiều trong thời gian này.

Ở cữ sau sinh đúng cách sẽ giúp tăng tiết sữa cho con bú
Ở cữ sau sinh đúng cách sẽ giúp tăng tiết sữa cho con bú

Ngủ đủ giấc

Trong giai đoạn ở cữ việc mẹ bầu ngủ đủ giấc là rất quan trọng, giúp cho cơ thể mẹ lấy lại sức khỏe sau khoảng thời gian mệt mỏi sau sinh, đồng thời thúc đầy quá trình tăng tiết sữa, giúp tuyến vú hoạt động hiệu quả hơn. Ngoài ra, người thân trong gia đình cũng nên hỗ trợ chăm sóc em bé để mẹ được nghỉ ngơi,  tránh tính trạng bị trầm cảm sau sinh.

Để có giấc ngủ ngon, các mẹ hãy nghe nhạc nhẹ, âm lượng vừa đủ để không bị ảnh hưởng đến em bé. Trong thời gian mẹ cũng không nên dùng điện thoại, xem tivi hay đọc sách báo quá nhiều có thể gây ảnh hưởng đến mắt.

Tư thế ngồi, nằm sau sinh

Sau sinh mẹ không nên ngồi xổm hoặc nằm ngủ trong tư thế ngửa vắt chân, bởi như thế sẽ khiến cho tử cung của mẹ chậm hồi phục, khiến sản dịch bị chảy ra ngoài, thậm chí mẹ co thể bị sa tử cung rất nguy hiểm. Nếu mẹ bị đau nhức khi ngồi hay nằm thì có thể chườm nóng vùng bẹn, lưng, sau đầu gối để cảm thấy dễ chịu hơn.

Nghỉ ngơi đầy đủ và khoa học sẽ rất cần thiết trong thời gian ở cữ sau sinh
Nghỉ ngơi đầy đủ và khoa học sẽ rất cần thiết trong thời gian ở cữ sau sinh

Một số phương pháp ở cữ sau sinh phản khoa học mẹ cần tránh

Hiện nay vẫn còn tồn tại rất nhiều quan niệm phản khoa học về vấn đề kiêng cữ sau sinh, điều này ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe của cả mẹ và con. Cụ thể:

  • Nằm than sưởi ấm cho mẹ và bé trong thời gian ở cữ. Đây là một quan niệm sai lầm rất lớn, nó có thể khiến hai mẹ con bị ngạt khí CO2 gây nguy hiểm tính mạng.
  • Kiêng không đánh răng, tắm gội trong 1 tháng, bởi theo người xưa mẹ sau sinh cần tránh nước để không bị hàn, bị cảm. Tuy nhiên quan niệm sai lầm này có thể khiến mẹ mắc các bệnh về da.
  • Uống nước tiểu trẻ em để gọi sữa về theo kinh nghiệm truyền miệng trong dân gian, quan niệm này sẽ gây ra nhiều vấn đề về sức khỏe của mẹ.
  • Ăn quá khô hoặc quá mặn, không được ăn đa dạng thực phẩm cũng là sai lầm trong thời gian kiêng cữ của nhiều mẹ. Điều này sẽ khiến mẹ không đủ dinh dưỡng, không thể hồi phục cơ thể,có thể,… và đặc biệt không có sữa cho bé bú.

Như vậy, có thể thấy dù là trong giai đoạn mang thai hay ở cữ sau sinh thì mẹ cũng cần có phương pháp chăm sóc sức khỏe hợp lý, khoa học để hạn chế tối đa các bệnh không mong muốn và ảnh hưởng đến bé yêu nhé. Nếu các mẹ vẫn còn những thắc mắc liên quan đến vấn đề mang thai, vượt cạn hay kiêng cữ sau sinh thì hãy liên hệ trực tiếp với Bệnh viện ĐKQT Thu Cúc để được tư vấn cụ thể. Các mẹ cũng đừng quên đăng ký dịch vụ Thai sản trọn gói tại Bệnh viện Thu Cúc để tham gia lớp học tiền sản miễn phí và được trang bị thêm nhiều kiến thức hữu ích, giúp hành trình mang thai, vượt cạn và ở cữ sau sinh trở nên nhẹ nhàng và thoải mái hơn. Chúc mẹ và bé luôn khỏe!