Trẻ sơ sinh bị viêm họng nếu không được xử trí đúng cách có thể gây ảnh hưởng đến sức khỏe của con, đồng thời kéo theo nhiều bệnh lý viêm đường hô hấp khác như: viêm va, viêm amidan, viêm phế quản,… Bài viết dưới đây sẽ mách mẹ cách nhận biết dấu hiệu trẻ sơ sinh bị viêm họng và biện pháp xử trí tốt nhất cho con.

Trẻ sơ sinh bị viêm họng thường khó nhận biết hơn trẻ lớn và nếu không được xử trí đúng cách có thể kéo theo nhiều bệnh lý viêm đường hô hấp khác

Nguyên nhân khiến trẻ sơ sinh bị viêm họng 

Bệnh viêm họng ở trẻ sơ sinh là bệnh lý viêm đường hô hấp trên do virus, vi khuẩn gây ra. Chủ yếu là do virus (chiếm đến 80%), số ít do vi khuẩn, số rất ít do nấm (candida) gây ra. 

Các loại virus gây bệnh viêm họng ở trẻ sơ sinh thường là virus hợp bào hô hấp RSV, virus adenovirus, virus cúm nhóm rhinovirus …

Con đường lây nhiễm các loại virus này chủ yếu là qua đường hô hấp. Thông qua các hoạt động như nói chuyện, ho, hắt hơi, hôn môi, ... với người bị bệnh, môi trường sống, môi trường không khí bị ô nhiễm,... Virus cũng có thể ẩn nấp ở các đồ chơi hàng ngày của bé hay các đồ dùng sinh hoạt trong nhà như quạt, điều hòa,... khi chúng xâm nhập vào cơ quan hô hấp của con (mũi, miệng) dễ gây viêm họng

Dấu hiệu trẻ sơ sinh bị viêm họng

Trẻ sơ sinh bị viêm họng thường có các biểu hiện ho, sốt, quấy khóc...
Trẻ sơ sinh bị viêm họng thường có các biểu hiện ho, sốt, quấy khóc...

Trẻ sơ sinh bị viêm họng thường khó nhận biết hơn trẻ lớn. Do con chưa biết nói, nên ngôn ngữ chủ yếu mà bé biểu thị sự khó chịu trong người là khóc. Khi bị viêm họng, con thường rất khó chịu, bứt rứt, bé quấy khóc, bỏ bú hoặc bú kém do cổ họng bị đau rát, kèm theo một số biểu hiện như sốt, ho, nghẹt mũi/sổ mũi. Trong một số trường hợp trẻ sơ sinh bị viêm họng nếu không được xử trí kịp thời, hiệu quả có thể bị bội nhiễm vi khuẩn. Khi này các triệu chứng thường nặng hơn, bé có thể đau nhức tai, khó thở, chảy dịch nhầy ở mũi,... 

Biến chứng khi trẻ sơ sinh bị viêm họng

Khi trẻ sơ sinh bị viêm họng không được phát và xử trí kịp thời lâu ngày gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm như: 

- viêm VA

- viêm amidan

- viêm tai giữa

Khi virus, vi khuẩn xâm nhập xuống cơ quan hô hấp bên dưới có thể gây ra các bệnh:

- viêm phế quản

- viêm phổi,...

Chẩn đoán và điều trị khi trẻ sơ sinh bị viêm họng

Chẩn đoán

Bác sĩ sẽ kiểm tra họng của bé, có thể sử dụng máy nội soi tai mũi họng khi cần thiết. Trong trường hợp nghi ngờ viêm họng do vi khuẩn hay bội nhiễm vi khuẩn bác sĩ có thể chỉ định cho con làm xét nghiệm máu để xác định vi khuẩn và đưa ra loại thuốc kháng sinh phù hợp.

Khám và điều trị trẻ sơ sinh bị viêm họng
Trẻ bị viêm họng ba mẹ không nên chủ quan cần cho con đi thăm khám sớm để tránh biến chứng nguy hiểm

Điều trị

Thông thường bệnh viêm họng ở trẻ sơ sinh chủ yếu do virus gây ra, nên thuốc kháng sinh thường không được kê ngay từ đầu. Bác sĩ sẽ kê đơn thuốc cho con uống để làm giảm các triệu chứng ho, sốt, đau họng (không bao gồm thuốc kháng sinh), tư vấn cho mẹ cách chăm sóc bé tốt nhất. Nếu dùng thuốc khoảng 2-3 ngày mà bé không đỡ, bác sĩ có thể chỉ định sử dụng thuốc kháng sinh cho con. Điều này căn cứ vào xét nghiệm vi khuẩn hoặc kinh nghiệm thăm khám lâu năm của bác sĩ. Do đó, tuyệt đối không nên lạm dụng thuốc kháng sinh ngay từ đầu để tránh gây tình trạng kháng thuốc kháng sinh, gây nguy hiểm cho con. 

Trẻ sốt cao từ 38,5 độ C trở lên, có thể sử dụng hạ sốt paracetamol theo đúng liều lượng nhưng sau đó cần cho bé đi khám với bác sĩ. 

Nếu bé sốt dưới 38,5 độ C chưa nên dùng thuốc hạ sốt. Mẹ có thể dùng khăn mềm ngâm nước ấm rồi lau các vị trí cổ, nách, bẹn cho con. 

Trẻ cần được bú mẹ nhiều hơn, nên chia nhỏ các lượt bú thành nhiều lần. Nếu bé đã ăn dặm cần cho con ăn các đồ ăn mềm, loãng, dễ nuốt như cháo, súp,...tránh cho con ăn đồ ăn nóng, cứng, để tránh gây tổn thương niêm mạc họng gây bệnh lâu khỏi.

Ngoài ra biện pháp vệ sinh hỗ trợ làm giảm triệu chứng viêm họng ở sơ sinh là: cho bé súc miệng bằng nước muối sinh lý (nếu bé đã tự súc miệng được), tăng cường cho con bú hoặc uống nhiều nước, bổ sung đầy đủ dinh dưỡng, …

Khi nào cần cho bé đi khám ngay

Trẻ sơ sinh bị viêm họng, đặc biệt là những trẻ nhỏ dưới 3 tháng tuổi, phụ huynh nên cho con đi khám càng sớm càng tốt. Vì đối với trẻ sơ sinh, sức đề kháng của con còn kém, thời kỳ đầu sức đề kháng chủ yếu là do mẹ truyền sang nên khi bé bị bệnh, mẹ nên cho con đi thăm khám sớm với bác sĩ nhi khoa để có biện pháp xử trí kịp thời, đúng cách và an toàn nhất cho con. 

Trẻ sơ sinh sốt cao 39 độ C cần cho con uống hạ sốt paracetamol theo đúng liều lượng. Đặc biệt, trẻ sốt kèm theo các biểu hiện như nôn trớ nhiều, mệt mỏi, ngủ li bì, bỏ bú, chán ăn,... cần cho con đi khám ngay để tránh biến chứng nguy hiểm.

Phòng ngừa bệnh viêm họng ở trẻ sơ sinh 

phòng ngừa bệnh viêm họng ở trẻ sơ sinh
Bệnh viêm họng ở trẻ sơ sinh có thể được phòng ngừa bằng việc thay đổi thói quen sinh hoạt, vệ sinh mũi họng, vệ sinh môi trường sống sạch sẽ, hạn chế tiếp xúc với những người mắc bệnh lý về đường hô hấp,...

Để phòng ngừa viêm họng cho trẻ sơ sinh, ba mẹ cần lưu ý những điều sau: 

- Cho bé bú mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu đời và kéo dài đến năm 2 tuổi (nếu có thể) để tăng cường sức đề kháng tốt nhất cho con.

- Bổ sung đầy đủ dinh dưỡng (trẻ bú mẹ thì cứ bú mẹ, trẻ bú sữa ngoài hoặc đến độ tuổi ăn dặm nên bổ sung các thực phẩm giàu vitamin C để tăng cường sức đề kháng cho con. 

- Vệ sinh cơ thể đặc biệt là tay và cơ quan hô hấp của trẻ như mũi, miệng sạch sẽ

- Trẻ mắc các bệnh lý về tai mũi họng như viêm va, viêm amidan, viêm tai giữa … nên điều trị triệt để tránh kéo theo nhiều bệnh lý về đường hô hấp khác. 

- Vệ sinh môi trường sống và đồ chơi hàng ngày của bé

- Hạn chế cho con ăn các đồ ăn, đồ uống lạnh như kem, nước đá

- Không nên cho bé nằm thẳng điều hòa, không nằm điều hòa ở nhiệt độ thấp, không bật quạt thổi thẳng vào vùng đầu, mặt của con

- Hạn chế cho bé tiếp xúc với những trẻ, người đang có biểu hiện viêm đường hô hấp như ho, hắt hơi, sổ mũi,...

Điểm danh sai lầm phụ huynh hay mắc phải khi xử trí trẻ sơ sinh bị viêm họng 

Cho con dùng thuốc hạ sốt không đúng

Nhiều bậc phụ huynh vì lo lắng trẻ sốt cao gây co giật nên khi bé sốt 38 độ C đã cho con dùng thuốc hạ sốt. Điều này là không đúng. Hay việc lựa chọn bất kỳ loại thuốc hạ sốt nào như ibuprofen để cho trẻ uống cũng không nên vì ibuprofen sẽ rất nguy hiểm nếu com bé bị sốt xuất huyết. Chia liều thuốc hạ sốt nhét hậu môn cũng là sai lầm vì thuốc hạ sốt loại nhét hậu môn được chỉ định liều dùng cố định mẹ không bẻ hay nhét quá liều gây nguy hiểm cho con.  

Không vệ sinh mũi họng cho bé

Đừng vì con đau họng mà không vệ sinh vùng họng cho con. Nếu không vệ sinh, các vi khuẩn có sẵn trong khoang miệng sẽ hoạt động khiến tình trạng viêm nhiễm nặng hơn. Ngoài ra, virus, vi khuẩn bên ngoài cũng dễ tấn công gây bệnh cho con. Bội nhiễm vi khuẩn cũng dễ xảy ra hơn. 

Cho con dùng siro ho, thuốc kháng sinh khi chưa có chỉ định của bác sĩ

Nhiều phụ huynh thấy con bị ho lo lắng nên đã tìm mua các loại thuốc trị ho, siro giúp giảm ho nhưng nếu không được tư vấn hay chỉ định của bác sĩ mà mẹ vội dùng có thể ức chế cơn ho, không tống xuất được đờm rãi ra ngoài, khiến bệnh nặng hơn. 

Sử dụng thuốc kháng sinh “vội vàng” hay lạm dụng tự ý tăng liều, giảm liều, thay đổi thuốc dễ gây tình trạng kháng thuốc mà bệnh của bé vẫn không khỏi. 

Uống các loại lá trị viêm họng theo bài thuốc dân gian

Một số bài thuốc dân gian như quất hấp mật ong, quất hấp mật ong và hoa hồng bạch, uống nước rau diếp cá,... chỉ có thể hỗ trợ chứ không có tác dụng tiêu diệt virus, vi khuẩn. Một số trường hợp trẻ khi dùng các bài thuốc này có thể gây tiêu chảy, vì vậy phụ huynh nên tham khảo ý kiến của bác sĩ trước khi sử dụng cho con.

Chuyên khoa Nhi Thu Cúc quy tụ đội ngũ bác sĩ Nhi khoa giỏi, nhiều năm kinh nghiệm. Khám tận tình, hạn chế kháng sinh. Hệ thống xét nghiệm, máy móc, chẩn đoán hình ảnh tân tiến. Cơ sở vật chất hiện đại, đầy đủ tiện nghi, không gian sạch sẽ. Thanh toán BHYT và bảo hiểm bảo lãnh, phục vụ tận tình đến 20h tối tất cả các ngày trong tuần.

Phụ huynh cần tư vấn hoặc muốn đặt lịch khám cho con tại Thu Cúc, xin vui lòng liên hệ tổng đài 1900558896 hoặc hotline 0904970909 để được hỗ trợ tốt nhất.